Posted in Մայրենի

Վիլյամ Սարոյան․ Բան ունեմ ասելու

Այս պատմվածքը մի հանդեսի մասին էր, որտեղ երեխաներին ոգեվորում էին երեխաներին ձմեռ պապի օգնությամբ, հարցնում էին նրանց երազելի իրերը, որպես ամանօրյա նվեր, բայց նվիրում են ուրիշ բան։ Մի երիտասարդ նկատեց դա և որոշեց, որ իր վերջին գումարով երեխաներից մեկին գնելով այդ երեխայի երազանքների հեծանիվը։ Իմ կարծիքով սխալ և անհիմն ոգեվորությունն սխալ է, ինձ թվում է դա նույնն է, որ դու կոտրված մի իր, այն վերանորոգես նորից կոտրելու պայմանով։

Advertisements
Posted in Մայրենի

Ինչի համար է դպրոցը…

Ինչի համար է դպրոցը…։ Ինչու ենք մենք գնում դպրոց։ Կարդալու ժամանակ երևի մտաշում եք, որ գնում եք դպրոց սովորելու և ապագակի համար լավ հիմք ունռնալու։ Այո դա ճիշտ է, բայց ես չեմ արդարացնում դա։ Ես գիտեմ ինչպես լուծել արմատային հարաբերություններ, գիտեմ Հուկի կամ Նյուտոնի օրենքները, բայց չգիտեմ ինչպես մուծեմ հարկեր կամ վարկեր, ընտանիք կազմել, ախատանք գտնել կամ գումար աշխատել։ Երեխաները վախենում են ձեռք բարցրացնել, որովհետև մտածում են, որ կարող են սխալ լինել։ Ուսուցումը իրականում ուսուցում չէ, այն խաղ է գնահատականի համար։ Երեխան կարող է ունենալ այն հնարավորությունը որ կարողանա բուժում գտնել քախծկեղին, բայց նա ճնշման տակ չի կարողանում իր տաղանդը ցուցաբերել։ Իմաստը առաջինից յոթանասուներորդ առաջադրանքը գրելու, երեք անգիր սովորելու կամ նախագիծը մինչև շափաթվա վերջ ավարտելու, եթե նրան այդ ամենը քաղծկեղ բուժելու համար պետք չի։ Դպրոցները պետք է կարևորություն տան արվեստին և արհեստին, մշակույթին և պարին, ամեն երեխային պետք է ցույց տան յուրահատուկ մոտեցում, որովհետև ամեն երեխա տարբերվում է մյուսից։ Հիմա տարածված են Ֆեյսբուքն ու Յութուբը, Սնեպշատը և Վաթսափը, բայց դուք տեղյակ էք, որ այդ սոցիալական ծրագրերը հորինվել, մշակվել և ստեղծվել են դպրոցից դուրս մնացած մարդկանցիլ։ Այս նյութը կարդում եք այֆոնով կամ մաքբուքով, իսկ գիտեք, որ այդ մեխանիկան պատրաստել է դպրոցից դուրս մնացած մարդ։ Բացեք պատմության գրքերը Աբրահամ Լինքոլն, Նապալեոն Բոնոպարտը, Ջորջ Վաշինկտոնը սրանք բոլորը մարդիկ են ովքեր դուրս են մնացել դպրոցից և այսպես ես կարող եմ ժամերով շարունակել։ Այս Դաժանություն պարունակող րոպեները որոնք ցավոտ են մենք անվանում են Դ.Պ.Ր.Ո.Ց.։ Ես ուղղակի ուզում եմ որ կրթությունը աշխարհում փոխվի։

Posted in Մայրենի

Ես արդարեցնում եմ ահաբեկիչներին

Ես արդարեցնում եմ ահաբեկիչներից, ասեմ ավելին՝ ես սիրում եմ ահաբեկիչներին։ Դուք հիմա կարդում եք և մտածում եք, որ ես գժվել եմ, միգուցե ճիշտ եք, բայց թույլ տվեք ավարտեմ։ Այո տերորիստները վատ մարդիկ են և շատ տգեղ արաքներ են գործում, բայց երբևե տեսել եք տգեղ ծառեր, որոնք օրինակի համար անցնում են ցանկապատերի միջով և այլն։ Այդ ծառերը լավ միջավայրում չեն աճել, եղել է դժվար, որ կարողանան մեծանալ։ Խցկվելով ծակերի և արանքների միջով փորձում են հասնել իրենց ամբողջական ձևին, հասնեն արևի լույսին, բայց ցավոք սրտի հասնելու ժամանակ լինում են տգեղ և անցանկալի։ Այդպես են նաև ահաբեկիչները՝ նրանց տնկել են դժվար անցանելի իրավիճակում, և նրանք արանքներ ու ծակեր են գթել, լավ հնարավորություն են որոնել, որ հասնեն իրենց ամբողջական վիճակին, հասնեն իրենց արևի լույսին, բայց վերջում դուրս են գալիս տգեղ և անցանկալի։ Հուսամ իմ խոսքերը ձեր մեջ՝ կարդացողների մի բան փողեցի։

Posted in Մայրենի

Համաստեղ. Նապաստակի մը օրագիրը

Կարդում ենք արևմտահայերեն:

Վիպակը կարդալ այստեղ և կատարել առաջադրանքները:

Մաս առաջին

  • Տեքստը փոխադրիր արևելահայերեն:
  • Նապաստակի տեսած առավոտյան արևն ինչպիսին էր: Հիմա նկարագրիր քո տեսած առավոտյան արևը:

Ինձ թվում է, որ սապաստակը ամեն ինչի մեջ լավն էր տեսնում և միշտ պայծառ տրամադրություն ունի։ Իսկ ես, քիչ թէ շատ նման ռմ, որովհետև ես ինչ տրամադրություն էլ որ ունենամ միշտ լցանկանամ պայծառը տեսնել իմ շջապատին ուրախ դարձնելով։

  • Հաստատիր կամ ժխտիր հետևյալ մտքերը.
  • նապաստակը վախկոտ էր

Նա վախենում էի իր շրջապատից

  • նապաստակը երազկոտ էր

Այո

  • շնապաստակը վախկոտ-երազկոտ էր

Այո

  • նապաստակն ինքնահավան էր

Ինձ այդպես չի թվում

  • նապաստակն ուշադիր էր շրջապատի հանդեպ

Այո

  • նապաստակը հումորի զգացում ուներ

Այո

  • նապաստակը նախանձ էր

Ոչ

Կարդալ երկրորդ, երրորդ, չորրորդ և հինգերորդ գլուխները:

  • հատվածները փոխադրել արևելահայերեն
  • նկարագրիր նապաստակի առօրյան, զբաղմունքը, բնավորության ո՞ր գիծն է դառնում ավելի ցայտուն (պատասխանել օրինակներով)

Նապաստակը պարապ չէր մնում, նա միշտ անելու բան էր գտնում, բայց սովորաբար հետևում էր իր շրջապատին։

  • նապաստակի մտքերն ու ապրած կյանքը ներդաշնա՞կ են, թե հակասում են իրար. ինչու՞ – հիմնավորիր:

Նապաստակը միշտ ինչ որ բանի հանդեպ վախ էր զգում, բայց երազում էր լինել խիզախ և քայլ չէր անում դեպի իր երազանքին։

Կարդալ պատմվածքը մինչև վերջ:

  • Համառոտ փոխադրել արևելահայերեն:
  • Պատմվածքից դուրս բերել այն իրերն ու երևույթները, որոնք նապաստակը տեսնում էր կաղամբի տեսքով. դրանից ելնելով՝ կարո՞ղ ես նրա «կաղամբային» աշխարհայացքը ներկայացնել:

Նա ամեն բան տեսնում էր, որպես կաղամբ։ Նա ամենինչ պատկերացնում էր ինչպես ուզում էր։

  • Կյանքի թելը կտրվեց. հետադարձ հայացք գցելով՝ գնահատական տանք ապրած կյանքին՝ իր համար, շրջապատի համար:

Ինձ թվում է, որ սխալ է ուրիշներին քնադատել, դա կարծես թէ խառնվես ուրիշի անձնական կյանքի, որը կոխքից գեղեցիկ չի նայվում։ Նապաստակը միշտ ուրիշներին քննադատում էր։

  • Մարդու ո՞ր տեսակին է նման Նապաստակը: Իսկ դու ինչո՞վ ես նման Նապաստակին (այս հարցի պատասխանը գրել Կարծիքբաժնում):

Ինձ թվում է, որ նապաստակը քքնադատող է, բայց ես չեմ կարողանում իմմեչ գտնել քննադատող մի բնավորության գիծ։ Ես միշտ պառրաստ եմ օգնեմ, բայց եթե տեսնում եմ, որ մեկը օգնության կարիք ունի, ոչ թէ խառնվեմ նրանց կյանքին առանց նրանց թույլատրությամբ։

Posted in Մայրենի

Վրթանես Փափազյան՝ Ըմբոստի Մահը

Կարդալ պատմվածքը:

Կատարել առաջադրանքները.

  • բացատրելըմբոստ, գալարվել, գաղջ, պատուտակ, ճգնել, անհագ, զմայլվել, պատվանդան, ոստ, մրմնջալ

ըմբոստ֊Դիմադարձություն անող, հանդուգն, հակառակող, չլսող, անհնազանդ:

գալարվել֊Գալարի ձև ստանալ, գալարներ կազմել:

գաղջ֊ Գոլ, մի քիչ տաք, տաքի ու սառի միջին ջերմություն ունեցող:

պատուտակ֊

ճգնել֊Ուժերի լարումով աշխատել, ճիգ՝ ջանք թափել

անհագ֊Չհագեցող, չկշտացող, անկուշտ:

զմայլվել֊հիանալ

պատվանդան֊Վրան արձան՝ անդրի՝ անոթ ևն դնելու գեղարվեստական ձևավորումով հենարան:

ոստ֊Ծառի՝ թփի բարակ ճյուղ, շիվ:

մրմնջալ֊Մեղմ ձայնով խոսել՝ մի բան ասել:

  • ինչպիսի հասարակություն է նկարագրված առաջին հատվածում — նշիր նմանություններ և տարբերություններ քո շրջապատի հետ:

Պատմվածքի միջի միջավայրը քնադատողական էր, քննադատուլմ և խառնվում էին ուրիշների կյանքին։ Ես իմ շրջապատում չեմ նկատում քննադատություններ, բայց առաջարկներ կյանքի և ապրելակերպի մասին շատ եմ լսել։

  • ի՞նչ գծված սահմանի մասին է խոսքը, բեր օրինակներ:

Ինձ թվում է մարդկանց բաժանումն է սահմանն, իսկ ավելի կոնկերտ մարդկանց հարաբերությսւններին վերջ դնելու մեջ։

  • ի՞նչ է խորհրդանշում քամին, կայծակը, որոտը, արևի լույսը:

Ինձ թվում է, սրանք մեր կյանքում տեղի ունեցող իրադրացություններն են։ Կա լավը, կա վատը, կա ճերմակը կա կոպիտը։

  • ու՞ր էր ձգտում հասնել Ըմբոստը. մեղադրու՞մ ես նրան, թե արդարացնում, ինչու՞:

Ես արդարացնում եմ Ըմբոստին, որովհետև նա նպատակ էր դրել հասնել լեռներին, նա իր կյանքի գլխավոր անելիքը դարձրել էր հասնել գագաթին և այդպես իր գնալու ժամանակ նա երջանիկ էր։

կա՞ մի բարձր տեղ, ուր դու ես ձգտում հասնել, ինչպե՞ս ես հաղթահարում այդ բարձրությունը:

Ես հիմա կենտրոնացած եմ իմ կարատէի քնությունների վրա, ես նպատակ եմ դրել հասնել սև գոտուն և իմ ութ տարվա չարչարանքներն անիմաստ չեն։ Ես այս ամիս քնությունս լավ հանձնելու դեպքում կստանամ կարմիր-սև գոտին և կմնա սևը, ինձ թվում է, որ եթե այսպես շարունակեմ երկու կամ երեք տարի հետո կարող եմ լինել կարատեի սև գոտի։

Posted in Մայրենի

Մարդկային թուլություն․․․

Մարդիկ ունեն թերությունները և ֆիզիկապես և հոգեպես, բայց իմ կարծիքով ամենագերիշխողը դա հեգեպես թույլ լինելն է։ Ես նկատի չունեմ հոգեկան խանգարումները, այլ բնավորության այն գխերը, որոնք մեզ թուլացնում եմ։ Ես վստահ եմ, որ աշխարհում չկա մեկը, ով չի ծուլացել իր կյանում և վստահորեն կարող եմ ասել, որ ծուլությունը՝ ամենաշատ հանդիպող մարդկային թուլություններից է։ Մարդիկ կարող են լինել զգացմունքային, որը միանգամից ուրիշին ցույց է տալիս զգացմունքային մարդու թուլությունը։ Հիմա ես նշում էի թուլություններ, բայց արդյոք կա մեկը ով կատարյալ է։ Ոչ չկա։ Չկա, որովհետև ամեն մարդ յուրահատուկ է իր ուժեղ ու զարգացած գծերով և թույլ ու թերի գծերով։ Մարդ չի կարող փոխել իր մտքի աշխատանքը, չի կարող փոխել իր մտածելակերպը, չի կարող փոխել իր թերությունները, բայց մարդ կարող է իր թերությունները դարձնել իր ուժեղ կողմը։ Այդ երևույթը ամենաշատը պատահում է սպորտում, երբ օրինակի համար մարզիկը գիտի որ ինքը չի կարող պաշտպանվել հակարակորդի հարվածներից մեկին, բայց գիտի, որ այդ հարվածից նա կունենա մի փոքր բաց պատուհան, որ կկարողան հարվածել և միավոր գողանալ։ Մարդիկ տարբեր են, տարբեր են նաև մարդկանց թերությունները և ուժեղությունները։

Posted in Մայրենի

Կաթիլ առ կաթիլ․․․

Մենք բոլորս ասում ենք, թէ պիտի կյանքը վայելենք, որ կյանքը մեկ անգամ է տրվում։ Ուրիշներին ոգեշնչում ենք, որ ամենինչ լավ կլինի, սփոփում ենք նրանց և չենք նկատում այդ խորհուրդները տալուց ինչքան ժամանակ ենք վատնում։ Չենք տկատում թէ ինպես է մեր կյանքը կաթիլ առ կաթիլ քայաքյվում և հետո գալիս է ժամանակը, ինքներս մեզ ասում են, թէ ինչ արագ անցավ ժամանակը։ Ինձ թվում է մարդիկ պետք է դաթարեն խորհուրդներ տալը, որովետև այդպես մենք վատնում ենք մեր և նրանց ժամանակը՝ ում խորհուրդ ենք տալիս։ Ինձ թվում է, մարդ դժվար իրավիճակից կարող է մենակ դուրս գալ, միայն պետք է իմանա ինչպես։ Ճիշտ է, որ միշտ էլ պետք է օգնենք մարդուն դուրս գալ ինչ-որ իրավիճակից, բայց կարող ենք վսան պատճառել նրան օգնելով։ Վնաս կպատճառենք նրանով, որ կգա մի օր, որ ոչմեկ չի լինի, որ օգնի այդ մարդուն և նա չի կարողանա դուրս գալ։ Մի լավ ասածվածք կա, մարդու համար ձուկ մի բռնիր, այլ սովորեցրու ինչպես ձուկ բռնի։ Ես այս ասածվածքին ամեն իրավիճակներում հավատում եմ։ Եթե ուզում ես մարդուն օգնես, պետք է օգնես այնպես, որ քո չլինելու ժամանակ էլ ինքը քո օգնությունը չխնդրի։ Պետք չէ անիմաստ խորհուրդներ տանք, կամ անիմաստ ձեռ մեկնենկ, որովհետև այդպես մեր կյանքը կլանվում է քայքայվում է կաթիլ առ կաթիլ․․․

Posted in Մայրենի

Իմ երջանկության երկորյակը․․․

Մարդիկ ինչոր բանի համար կարող են երջանկանալ, դա կարող է լինել սեր, գումար, հաջողություն և այլն։ Մարդիկ տարբեր են, ինչպես նաև նրանց նախասիրությունները, ինչու չէ նաև իրենց երջանկության պատճառները և իրենց վարքագիծը, երբ իրանք երջանիկ են։ Իմ երջանկության երկորյակը իմկարծիքով ամռան պայծառ և միաժամանակ տաքից հով փոխող եղանակն է։ Երբ արևը այքան պայծառ է, որ երկար նայելիս կարող ես կուրանալ, երբ օդը շատ տաք է, նույնիսկ չափից շատ տաք, բայց միանգամից անկանխատեսելի դառնում է հով և խաղաղ, կամ տաքից անկանխատեսելի ձևով դառնում է գիժ փոթորիկ։ Ես ինքս ընդունում եմ, որ անկանխատեսելի եմ և գիժ ու վստահ եմ որ շջապատս նույնը կասի։ Նաև գիտեմ, որ արևի նման պայծառ եմ և ուրախ և միշտ տաք եմ և սրանում նույնպես վստահ եմ, որ շրջապատս կարող է հաստատել։ Ինձ թվում է մարդկանց արևը ուրախեցնում է և օրը այդպես ավելի լավ է ընթանում, և ես ինքնս փորձում եմ այդպես ապրել՝ ուրախեցնելով շրջապատիս և իրենց օրը լավը դարձնել և նրանց հայացներին ժպիտ տեսնել։ Այդպես է կազմվում իմ երջանկությունը․․․

Posted in Մայրենի

Հոգիս ծովի պես․․․

Հոգիս ծովին պես խենթ ու գիժ։ Ծովի խենթ ալիքները նման են իմ շարժ ու ձևին։ Միշտ պատրաստ եմ խենթ արարքներով ուրախացնել ընկերներիս և իրենց օրը պայծառ դարցնել։ Ես միշտ առույգ եմ, անկախ նրանից, թէ տրամադրությունս ցածր է, անկախ նրանից թէ գիշերը ինչքան եմ քնել։ Ես միշտ ցանկացել եմ, որ ինձ շրջապատող մարդիկ ուրախ լինեն, լինեն երջանիկ և չփոշմանեն որ այսօր արդնացել են և լինեն ուրախ որ այսօր դեռ ողճ են։ Ես անկանխատեսելի եմ, ինչես ծովը, ես մեկ կարող եմ տխուր լինել, բայց մեկ վարկյանի ընթացքում կարող եմ փոխել վարքագիծս և անել լրիվ ուրիշ բան ինչ անում էիր մեկ վարկյան առաջ և ես վստահ եմ որ շատ մարդիկ կարող են հաստատել դա։ Ես նաև վտանգավոր եմ, ինչպես ծողը։ Ես մեկ մեկ բարկանալուց ագրեսիվ շարժումներ եմ անում, կամ վնաս պատճառում ինձ բարկացնողին, բայց կյանում ձեռքս չեմ բարցրացրել և մտադրություն չունեմ բարցրացնել այն կնոջ վրա, ով ինձ կբարկացնի։ Հոգիս ծովուն պես խենթ ու գիժ, անկանխատեսելի և վտանքավոր։ Բայց իմ կարծիքով այս բոլորը մանում են իրար և ուղղակի ասում գիժ և երբ ես իմ գժությամբ ուրախացնում եմ մարդկանց և տեսնում եմ նրանց երեսներին ժպիտ ես էլ եմ ուրախանում։

Posted in Մայրենի

Մատթեոս Զարիֆյան

Ծովուն դիմաց

Կարդալ բանաստեղծությունը և կատարել առաջադրանքները:

Առաջադրանքներ

Բանաստեղծությունը փոխադրել արևելահայերեն (շարադրանքը` ազատ)

Հոգիս այսօր մութ-կապույտ է ծովի պես
Եկել է լռել` իր ամայի ափին
Հոգիս այսօր երգ ունի ճիշտ ծովի պես
Եկ լսելու` մինչև աչքերդ կթրջվեն:

Գիշեր է, մե՜ծ լուսնընկայով արծաթե,
Բայց լույսն այս ցուրտ, օ՜, չե՛մ կարող ես սիրել
Իմ լուսնընկան դո՛ւ ես, ամպերը ծաթե,
Եղիր Աստվա՜ծն իմ երկնքին տրտմերես․․․

Հոգիս այսօր խենթացած է ծովի պես…

Տրտմերես  բառը բարդ բառ է, որովհետև … Գտիր բառի բոլոր արմատները և առանձին-առանձին դրանցով կազմիր ևս մի քանի բառ:

Տրտում-տրտմագին, տրտմալից

Երես֊աներես

Ծովին նկարագրող հատվածները դուրս գրիր:

Հոգիս այսօր մութ-կապո՜ւյտ է ծովուն պես,

Հոգիս այսօր ե՜րգ ունի ճի՛շտ ծովուն պես:

Քանի որ քնարական հերոսն իր հոգին նմանեցնում էր ծովին, դուրս գրածդ հատվածների միջոցով փորձիր նկարագրել, թե ինչ հոգեվիճակում էր նա:

Ինձ թվում էր, որ հեղինակը այս բանաստեղծության մեջ տխուր էր, իր կյանքում ինչ-որ բան սխալ էր ընթանում, բայց նա իրեն համեմատում էր խաղաղ ծովի հետ։

Ստեղծագործական աշխատանք – Հոգիս ծովի պես …

Տես՝ այստեղ

Բանաստեղծությունը սովորել անգիր:

Կարդալ ,,Երջանկություն,, բանաստեղծությունը:

Առաջադրանքներ

Փոխադրիր բանաստեղծությունը արևելահայերեն:

Ես այսօր
Մի ճառագայթ եմ բոսոր,
Աչքերս, հմայիչ,
Այնքա՜ն լույս ունեմ, որ
Կժպտամ
Մտերիմ
Արևին
Ու վարդեր կերևան
Արևին
Ոսկեղեն
Հոգուց
Ես այսօր, ես այսօր
Մի արեգակ եմ բոսոր

,,Ես այսօր…,, արտահայտությունն ավարտիր բանաստեղծության համապատասխան տողերով: Քնարական հերոսն ինչի՞ն է նմանեցնում իրեն:

Հեղինակն ուզում է ասել, որ նա հենց այս վարկյանին հենց այսօր նա երջանիկ է նման և պայծառ վառվող արեգակի։

Կարո՞ղ ես բացատրել՝ երջանկությունն ինչո՞վ է նման արևին:

Իմ կարծիքով վառ այրվող արևը միշտ մարդուն կհիշեցնի երջանկություն բառը։ Երբ մարդ երջանիկ և ուրեմն իր հոգին պայծառ և ցնծում է ուրախությամբ, իսկ որվա մեջ երբ արևը պայծառ է օրն է ցնծում ուրախությամբ։

Աչքերուս, հեշտօրոր, Այնքա՜ն լույս ունիմ — Աչքերիս մեջ դյութիչ (հմայիչ) այնքան լույս ունեմ… Ի՞նչ լույսի մասին է խոսքը:

Ինձ թվում է, որ հեղինակը չափից շատ երջանիկ և վառվում է ներսից։ Իմ կարծիքով մարդ այդքան երջանիկ է լինում է սիրահարվում է կամ սեր է զգում ինչոր մեկի հանդեպ։

Ստեղծագործական աշխատանք — Գրիր, թե երջանիկ պահերին բնության ինչ երևույթի ես նմանվում դու (առնվազն 6-8 նախադասություն):

Տես՝ այստեղ

Բանաստեղծությունը սովորել անգիր: